Projecten om te steunen

Wij werven giften voor veelbelovend experimenteel medisch onderzoek, waarvoor (nog) geen plaats is binnen de reguliere geldstromen. Dit onderzoek wordt vrijwel altijd geïnitieerd door wetenschappers en topspecialisten van het UMCG. Op dit moment hebben we verschillende projecten die in dit kader zijn goedgekeurd door het bestuur van het CRCG en het UMCG Kanker Researchfonds.

Ieder die wil bijdragen in onze missie om kanker te voorkomen, beter te kunnen behandelen en restschade na kanker te beperken, kan daarmee voor onderstaande projecten doneren of voor onderstaande projecten een actie voeren. Natuurlijk is een vrije gift ook welkom of een gift voor een ander thema. Neem bij vragen hierover contact met ons op (+31 (0)50 355 25 68 38 of krf@umcg.nl).


Groen licht voor verbetering van chirurgische behandeling schildklierkanker

Overleven na de diagnose schildkliekkanker. Het aantal mensen dat deze diagnose krijgt, stijgt licht. Gelukkig overleven de meeste patiënten met deze diagnose. Als behandeling wordt vaak de hele schildklier operatief verwijderd. Hierbij probeert de chirurg schade aan de aangrenzende bijschildklieren te voorkomen. Dit is lastig, want de bijschildklieren zijn kleine orgaantjes die lastig te zien en te onderscheiden zijn.

Beschadigde bijschildklieren
Schade aan de bijschildklieren, waardoor deze onvoldoende werken, is een van de meest voorkomende complicaties na zo’n operatie. Wanneer bijschildklieren onvoldoende werken, wordt dit ook wel ‘hypoparathyreoïdie’ genoemd. 47 % van de patiënten overkomt dit en 17% blijft permanente schade houden. Indien onbehandeld, kunnen door onvoldoende werking van de bijschildklieren klachten ontstaan, zoals tintelingen en/of spierkrampen in handen, voeten en rond de mond.

Fluorescentie beeld tijdens een schildklieroperatie met goede doorbloeding van een bijschildklier (rode stip links boven in het centrum).
UMCG Kanker Researchfonds
Fluorescentie beeld tijdens een schildklieroperatie met goede doorbloeding van een bijschildklier (rode stip links boven in het centrum).

Nieuwe technieken
Gelukkig komen er nieuwe technieken bij, waardoor de kans op bijschildklierbeschadiging minder wordt. Sinds kort kan de chirurg tijdens de schildklieroperatie gebruik maken van groene fluorescentie. Met een speciale fluorescentie camera kan de doorbloeding van de bijschildklieren zichtbaar gemaakt worden. De chirurg kan de bijschildklier hierdoor beter zien tijdens de schildklier operatie, om schade aan de bijschildkieren proberen te voorkomen.

De ene groen is de andere niet
Alleen het betrouwbaar interpreteren van het gekleurde fluorescentie signaal en weten wat dit betekent, , blijkt nog lastig met deze techniek. Er bestaat namelijk nog geen methode om de fluorescentie objectief te meten: chirurgen schatten dit nu zelf in. De kans is groot dat chirurgen het fluorescentie signaal verschillend interpreteren en hierdoor verschillen in de behandeling ontstaan.

UMCG Kanker Researchfonds specialisten Adrienne Brouwers en Schelto Kruijff
Dr. Adrienne Brouwers (nucleair specialist) en dr. Schelto Kruijff (oncologisch chirurg)

Wereldwijde mogelijkheden
Dr. Adrienne Brouwers en dr. Schelto Kruijff en hun onderzoeksgroep ontwikkelen een techniek om de diagnostische nauwkeurigheid van de bijschildklier fluorescentie te verbeteren. Hiervoor is €25.575 nodig. Met behulp van een kwantificatiemodel, kunnen zij doorbloedingsgrafieken van een grote groep patiënten onderzoeken. Hierdoor hopen zij beter te kunnen voorspellen welke patiënten na de schildklieroperatie een hypoparathyreoidie ontwikkelen en welke niet. Ook zouden met deze innovatieve techniek objectieve en vergelijkbare evaluaties van bijschildklierfluorescentie wereldwijd mogelijk kunnen worden.


Mini-orgaantjes voor gepersonaliseerde kankerbehandelingen

UMCG Kanker onderzoeksgroep Prof. Dr. Coppes en Luc Sondorp. 
UMCG Kanker Researchfonds
Prof. Dr. Rob Coppes (links bovenin) en zijn onderzoeksgroep met Luc Sondorp (in set links onder) in het UMCG.

Onderzoeker en hoogleraar Rob Coppes en zijn onderzoeksgroep, zijn in samenwerking met Schelto Kruijff en Luc Sondorp (Oncologische Chirurgie) op zoek naar een manier om in het lab te testen welke soort therapie zou kunnen aanslaan bij patiënten met papillaire schildklierkanker (PTC). Deze soort kanker ontstaat in cellen die schildklierhormoon maken. Ongeveer driekwart van de mensen met schildklierkanker hebben papillaire schildklierkanker. Ondanks dat deze kanker goed te behandelen is, blijkt het vaak lastig om een therapie te vinden die ook de kwaliteit van leven van de patiënt waarborgt.

Foto mini-orgaan organoid UMCG Kanker Researchfonds Kankeronderzoek
Een ‘mini-orgaan’ (rood) met bloedvaten (groen), klaar om getransplanteerd te worden.

Mini-orgaantjes

Coppes en zijn groep zijn erin geslaagd om tumor stamcellen van PTC tumoren te kweken in het lab. Deze stamcellen vormen klompjes die ‘organoids’ worden genoemd. Organoids zijn het beste te omschrijven als mini-orgaantjes en lijken spreken op de originele tumor. Met deze organoids kunnen ze meer te weten komen over het gedrag van de tumor. Aldus kan met  deze organoids getest worden of een patiënt wel of geen baat heeft bij een bepaalde therapie. Hiervoor is het echter nodig om de organoïden in pre-klinische modellen te tranplanteren.

OrganoPlate van Mimetas voor kankeronderzoek Organoids UMCG Kanker Researchfonds
OrganoPlate van het bedrijf Mimetas. Elke plaat bevat 64 vakjes waarin bloedvaten aan celklompjes kunnen groeien.

Belangrijke puzzelstuk kankeronderzoek

Voor succesvolle transplantatie moet de tumor zich verbinden aan bloedvaten. Coppes en zijn groep willen hiervoor gebruik maken van speciale ‘orgaanplaten’ (OrganoPlate). Deze platen hebben 64 vakjes waarin je de PTC cellen kan plaatsen en waarin kleine bloedvaten goed kunnen groeien. Zo’n OrganoPlate is duur, maar zorgt ervoor dat de onderzoekers de Organoids snel kunnen transplanteren, en dus sneller kunnen testen of een bepaalde therapie werkt.

Voor dit onderzoek is €3000,- nodig. Met uw donatie steun je de onderzoeksgroep om drie van deze OrganoPlates aan te schaffen. Een belangrijke puzzelstuk in groot kankeronderzoek.

Help mee!


Verdere immuuntherapie-ontwikkelingen dankzij jouw steun

Het immuunsysteem heeft diverse mechanismen waardoor het lichaam zelf in staat is kanker te bestrijden. Maar helaas kunnen kankercellen deze mechanismes veranderen of ineffectief maken, waardoor ze de kankercellen niet meer kunnen bestrijden. Immuuntherapie is een relatief nieuwe soort behandeling. Bij immuuntherapie kan het immuunsysteem van de patiënt ondersteund of extra actief gemaakt worden,  om de kankercellen wel te kunnen aanvallen.

Dr. M Lub-de Hooge, Ziekenhuisapotheker en onderzoekster.
Dr. M. Lub-de Hooge doet als ziekenhuisapotheker onderzoek naar immuuntherapie in het UMCG.

Verschillende soorten immuuntherapie

Er zijn verschillende soorten immuuntherapie en er worden steeds meer nieuwe  bij ontwikkeld. Zo heb je bijvoorbeeld ‘immuun checkpoint remmers’ die de patiënt via een infuus ontvangt. Deze remmers stromen mee met het bloed door het lichaam naar de tumor. Zij zorgen ervoor dat kankercellen het immuunsysteem niet meer ineffectief maken. Naast immuun checkpoint remmers, kunnen onderzoekers kunstmatig een voelspriet aan de afweercellen van de patiënt zetten. Hierdoor kunnen deze ‘CAR T-cellen iets wat ze eerst niet konden: kankercellen herkennen en soms zelfs vernietigen.

“Oneindig” veel therapiecombinaties

Deze nieuwe behandelingen laten indrukwekkende resultaten zien met een langdurig effect. Maar helaas reageert niet elke patiënt op deze vorm van therapie. Dus wordt er continue gezocht naar manieren om de behandeling te verbeteren. Het combineren van behandelingen is hier een voorbeeld van, alleen kunnen nooit alle mogelijke combinaties worden uitgezocht. Combinaties willen artsen daarom zo logisch mogelijk kiezen en daarbij is er behoefte aan methoden waarmee in een zo vroeg mogelijk stadium te volgen is of de behandeling werkt.

De figuur geeft een voorbeeld van beeldvorming door een PET-camera. Hiermee is in de tijd de verdeling van een tracer in het lichaam in de tijd zichtbaar te maken, te volgen en te kwantificeren (meten). Blauw is weinig opname, rood is veel opname. (L= Lever, H= Hart, T= Tumor)

Vlaggetjes aan eiwitten

Beeldvorming met een PET-camera is één van die methoden. Hiervoor zijn zogenaamde tracers nodig, stoffen die rechtstreeks in de bloedbaan worden gespoten en voorzien zijn van een radioactief vlaggetje dat gedetecteerd kan worden door de camera. Met een tracer die gericht is tegen een eiwit (die CD8 en CD4 worden genoemd) op witte bloedcellen denken onderzoekers deze bloedcellen, die een belangrijke maat zijn voor het effect, te kunnen volgen. De tracer die beschikbaar is voor onderzoek in patiënten kan niet worden gebruikt voor dieren.

Veilig onderzoek in patiënten

Om onderzoek te kunnen doen voordat het veilig in patiënten onderzocht kan worden is dit wel nodig. Door dit onderzoek te steunen kunnen dr. Marjolijn Lub-de Hooge en haar onderzoeksgroep materialen kopen waarmee ze de twee tracers kunnen maken. Het beschikbaar hebben van deze tracers biedt hen de mogelijkheid om met behulp van beeldvorming te kijken naar rationele combinaties zoals bijvoorbeeld een vorm van radioimmunotherapie met immuun checkpointremmers, of combinatie van immuun checkpointremmers met bispecifieke antilichamen of CAR-T cellen. Dit is zeer belangrijk om immuuntherapie verder te ontwikkelen.


Wilt u meehelpen om wetenschappelijk kankeronderzoek in het UMCG mogelijk te maken? U kunt dan donateur worden of ervoor kiezen om eenmalig te doneren. Meer doen dan alleen doneren? U kunt ook een actie organiseren. Op onze actiepagina leest u handige tips en tricks en bieden wij u handige materialen om hierbij te gebruiken.

Facebooktwitter